Hai điện văn được mã hóa bằng máy Enigma từ Thế chiến II vừa được giải sau nhiều năm chưa có lời giải, với sự hỗ trợ của GPT-6 Astra từ OpenAI và Claude Opus 5 của Anthropic. Đáng chú ý, GPT-6 Astra gần như tự thực hiện toàn bộ quá trình từ tìm mục tiêu, nghiên cứu tư liệu đến xây dựng công cụ giải mã.
GPT-6 Astra tự tìm và giải điện văn tồn đọng từ năm 2005
Nhà phát triển Carter Leffen đã yêu cầu GPT-6 Astra tìm trong cơ sở dữ liệu các điện văn Enigma chưa được giải và thử phá mã một trong số đó. Mô hình sau đó tự nghiên cứu tài liệu lưu trữ, tìm các manh mối theo ngữ cảnh, xây dựng trình mô phỏng máy Enigma và cuối cùng khôi phục được bản rõ của một điện văn đã khiến các nhà nghiên cứu gặp khó khăn từ năm 2005.
Điện văn này có mã MVUEH, được gửi ngày 10/7/1941 và từng chống lại nhiều nỗ lực giải mã trong hơn hai thập kỷ. Frode Weierud, kỹ sư điện đã nghỉ hưu và là người duy trì kho tư liệu mật mã Crypto Cellar, sau đó xác nhận kết quả của Leffen.
Theo Weierud, GPT-6 Astra đã thực hiện trong khoảng hai ngày khối lượng nghiên cứu có thể khiến một nhà nghiên cứu con người mất nhiều tuần hoặc thậm chí nhiều tháng. Mô hình còn tìm được các tham chiếu đến tài liệu lưu trữ mà Crypto Cellar không lưu trữ trực tiếp.
Hiện vẫn chưa rõ Astra đã truy cập những tài liệu này từ đâu. Một khả năng là chúng từng được các nhà nghiên cứu khác đưa lên Internet, hoặc mô hình đã tìm thấy chúng trong kho lưu trữ công khai của chính phủ Đức.
Leffen sau đó tiếp tục sử dụng Astra để xây dựng một website tương tác giải thích quá trình giải điện văn MVUEH.

Claude Opus 5 phá thêm một điện văn Enigma khác
Ngày 21/9, chuyên gia an ninh mạng Jack Willis thông báo với Weierud rằng ông đã sử dụng Claude Opus 5 của Anthropic để giải một điện văn Enigma khác có mã FMNGI, được gửi ngày 31/7/1941.
Quá trình này có mức độ can thiệp của con người cao hơn trường hợp GPT-6 Astra. Willis cung cấp cho Claude một bộ công cụ phân tích mật mã viết bằng Go cùng các tài liệu lịch sử cần thiết và định hướng quá trình điều tra.
Claude cuối cùng sử dụng chữ ký đã biết của một sĩ quan làm manh mối để xác định khóa và giải nội dung điện văn.
Hai trường hợp cho thấy các mô hình AI có thể đảm nhiệm nhiều bước vốn thuộc quy trình nghiên cứu mật mã chuyên sâu. Với GPT-6 Astra, mô hình tự lựa chọn điện văn cần xử lý và phát triển các công cụ cần thiết. Claude Opus 5 được cung cấp nhiều dữ liệu và hướng dẫn hơn nhưng vẫn có thể sử dụng các manh mối lịch sử để đi đến lời giải.
Theo thống kê của Weierud, hiện chỉ còn 7 điện văn Enigma trong bộ dữ liệu này chưa được giải. Ngoài ra còn một điện văn đã biết bản rõ nhưng khóa mã hóa vẫn chưa được xác định.
