Kinh tế số Việt Nam được dự báo đạt 49 tỷ USD tổng giá trị hàng hóa (GMV) trong năm 2026, tăng 20% so với năm trước và đồng dẫn đầu Đông Nam Á về tốc độ tăng trưởng cùng Malaysia. Theo báo cáo e-Conomy SEA 2026 do Google, Temasek và Bain & Company công bố, đà tăng trưởng này được thúc đẩy bởi thương mại điện tử, du lịch trực tuyến và các dịch vụ tài chính số. Việt Nam cũng nổi bật về mức độ tiếp nhận trí tuệ nhân tạo (AI), dẫn đầu khu vực về tần suất sử dụng AI tạo sinh hằng ngày.
Thương mại điện tử dẫn dắt tăng trưởng kinh tế số Việt Nam
Các lĩnh vực chủ chốt của kinh tế số Việt Nam tiếp tục ghi nhận mức tăng trưởng hai chữ số trong năm 2026. Trong đó, thương mại điện tử là động lực chính, chiếm khoảng 2/3 tổng quy mô nền kinh tế số. Giá trị giao dịch của lĩnh vực này được dự báo đạt 32 tỷ USD, tăng 22% so với năm trước và có thể lên 61 tỷ USD vào năm 2030. Sự phát triển của thương mại điện tử gắn liền với việc các nền tảng ứng dụng AI nhằm cải thiện khả năng tiếp cận khách hàng, nâng cao tỷ lệ chốt đơn và tối ưu hoạt động kinh doanh. Những công cụ như tự động đăng tải sản phẩm cũng giúp người bán giảm bớt các thao tác vận hành.
Du lịch trực tuyến dự kiến đạt 5 tỷ USD GMV trong năm 2026, tăng 15% so với cùng kỳ, đưa Việt Nam ngang hàng Malaysia trong nhóm thị trường tăng trưởng nhanh nhất Đông Nam Á ở lĩnh vực này. AI cũng đang ảnh hưởng đến cách người dùng lên kế hoạch du lịch. Trên phạm vi khu vực, các nền tảng AI tạo sinh (GenAI) chuyên biệt đã vượt qua mạng xã hội để trở thành lựa chọn phổ biến thứ hai khi người dùng bắt đầu tìm kiếm điểm đến và xây dựng lịch trình. Điều này cho thấy AI ngày càng tham gia sâu hơn vào quá trình chuẩn bị chuyến đi, từ khám phá địa điểm đến thiết kế hành trình phù hợp với nhu cầu cá nhân.
Các lĩnh vực khác cũng duy trì đà mở rộng. Truyền thông trực tuyến được dự báo đạt 7 tỷ USD GMV trong năm 2026, tăng 17% so với cùng kỳ. Trong khi đó, dịch vụ gọi xe công nghệ và giao đồ ăn tăng 17%, đạt quy mô 6 tỷ USD. Thị trường này đang chứng kiến sự cạnh tranh ngày càng lớn khi các hãng xe điện tích cực mở rộng hoạt động và tham gia sâu hơn vào lĩnh vực vận chuyển hành khách.
Việt Nam dẫn đầu Đông Nam Á về sử dụng AI hằng ngày
Bên cạnh tốc độ tăng trưởng kinh tế số, Việt Nam còn là thị trường có mức độ gắn kết với AI cao nhất Đông Nam Á. Báo cáo e-Conomy SEA 2026 ghi nhận khoảng 45 triệu người dùng GenAI tại Việt Nam, tương đương 65% lực lượng lao động, với tổng cộng 31 tỷ lượt truy vấn AI mỗi năm. Những con số này phản ánh quá trình chuyển dịch của AI tạo sinh từ công nghệ chủ yếu được nhóm người dùng tiên phong tiếp cận sang công cụ được ứng dụng rộng rãi trong công việc và đời sống.
Việt Nam cũng đứng đầu khu vực về tần suất sử dụng GenAI hằng ngày, với 2 trong 5 người dùng tương tác với AI mỗi ngày. Trung bình, mỗi người sử dụng ít nhất 5 công cụ AI khác nhau. Xu hướng này đang tác động trực tiếp đến hành vi mua sắm khi 44% hành trình tiêu dùng hiện bắt đầu từ AI. Đáng chú ý, 4 trong 5 người dùng sẵn sàng giao việc mua sắm cho các tác nhân AI, cho thấy mức độ đón nhận cao đối với công nghệ AI tự chủ (agentic technology), vốn có khả năng thay mặt người dùng thực hiện một số tác vụ.
Tiếng Việt giữ vai trò chủ đạo trong các cuộc hội thoại với AI tại Việt Nam, chiếm 80% tổng số lượt tương tác. Đây là tỷ lệ sử dụng ngôn ngữ mẹ đẻ cao nhất trong nhóm 6 nền kinh tế lớn của Đông Nam Á (SEA-6). Việc người dùng ưu tiên tiếng Việt cũng đi kèm lượng dữ liệu xử lý (token) trên mỗi tương tác cao hơn, phản ánh nhu cầu đối với những mô hình AI được tinh chỉnh để đáp ứng đặc điểm ngôn ngữ và thói quen sử dụng tại thị trường Việt Nam.
Ông Marc Woo, Tổng Giám đốc Google Việt Nam chia sẻ: “Nền kinh tế số Việt Nam tiếp tục khẳng định đà tăng trưởng mạnh mẽ, được tiếp sức bởi sự đón nhận tích cực từ người dùng và các chính sách AI chủ động cấp quốc gia,” đồng thời nhấn mạnh: “Việc chạm mốc 49 tỷ USD tổng giá trị hàng hoá, đồng thời dẫn đầu khu vực về tần suất gắn kết AI hàng ngày bằng ngôn ngữ bản địa, là minh chứng rõ nét cho sự nhạy bén của người Việt trước các xu hướng công nghệ. Khi gần một nửa hành trình tiêu dùng hiện nay bắt đầu từ AI và 4 trên 5 người dùng sẵn sàng ủy thác việc mua sắm cho tác nhân AI, chúng ta đang chứng kiến một thị trường có vị thế độc nhất để biến AI thường nhật thành đòn bẩy kinh tế mang tính bước ngoặt”.
Ông Andrea Campagnoli, Đối tác Điều hành tại Bain & Company Việt Nam nhận định: “Việt Nam hiện là thị trường có mức độ gắn kết với AI cao nhất Đông Nam Á. Người dùng tại đây dẫn đầu khu vực về tần suất sử dụng hàng ngày, số lượng công cụ tiếp cận và xu hướng ưu tiên AI ngay từ bước khởi đầu. Nền tảng này càng được củng cố vững chắc nhờ khung pháp lý chuyên biệt về AI và Quỹ Phát triển AI Quốc gia. Tuy nhiên, thước đo thành công thực sự đang dịch chuyển từ việc áp dụng công nghệ đơn thuần sang khả năng mang lại hiệu quả kinh doanh thực tiễn. Những doanh nghiệp biết tái định hình quy trình làm việc xoay quanh AI, thay vì chỉ tích hợp máy móc, sẽ biến đà tăng trưởng này thành lợi thế cạnh tranh bền vững”.
Dịch vụ tài chính số tăng trưởng mạnh, thanh toán số hướng đến 302 tỷ USD
Dịch vụ tài chính số tiếp tục là một trong những lĩnh vực có tốc độ mở rộng nổi bật tại Việt Nam, với mức tăng trưởng cao hai chữ số trên các phân ngành. Đáng chú ý, cho vay số là phân khúc tăng trưởng nhanh nhất trong nền kinh tế số Việt Nam và cả Đông Nam Á, với dư nợ đạt 14 tỷ USD, tăng 34% so với cùng kỳ. Thanh toán số cũng ghi nhận tổng giá trị giao dịch (GTV) đạt 197 tỷ USD trong năm 2026, tăng 21% và được dự báo đạt 302 tỷ USD vào năm 2030. Động lực của lĩnh vực này đến từ sự phổ biến của các phương thức thanh toán không dùng tiền mặt, khi số lượng giao dịch tăng 38% trong giai đoạn đầu năm 2026.
Cùng với sự phát triển của các dịch vụ số, dòng vốn đầu tư tư nhân tại Việt Nam đang có sự thay đổi về định hướng. Dù giá trị các thương vụ có dấu hiệu chững lại do tâm lý thận trọng của giới đầu tư toàn cầu, nguồn vốn đang chuyển dần từ những mô hình ưu tiên thu hút người dùng trong ngắn hạn sang các doanh nghiệp có khả năng tạo lợi nhuận bền vững. Những lĩnh vực hạ tầng quan trọng như trung tâm dữ liệu, chất bán dẫn và các ngành công nghiệp mới nổi cũng được chú trọng hơn, phù hợp với xu hướng phân bổ vốn đầu tư đang diễn ra trên toàn Đông Nam Á.
